DenoJS Dersleri – Nedir, Neler Yapılır4 dakikada okunabilir

programlama-dilleri-dersleri-denojs

Herkese merhaba. Güncemde olmasını ve sizlerle paylaşmayı çok istediğim DenoJS ders serimizin ilk dersine hoş geldiniz. Bu derste size “DenoJS Nedir?”, “NodeJS İle Farklılıkları Nelerdir?“, “DenoJS’nin Sağladığı Özellikler Nedir?”, “DenoJS, NodeJS‘nin Yerini Alabilecek Mi?” gibi sorulara yanıt vereceğim.

DenoJS Nedir?

DenoJS, bir JS(JavaScript)/TS(TypeScript) çalışma ortamıdır(runtime/koştucu). TypeScript ve Rust ile yazılmış ve yazan kişi NodeJS’nin de geliştiricisi olan Ryan Dahl‘dır. Ne oldu da birden ortaya çıktı? diyeceksiniz. Aslında 2 seneyi aşkındır geliştirilen bir projeydi. Fakat geçen günlerde nihayet 1.0.0 sürümü ile piyasaya sürüldü.

Ryan Dahl’ın bu projeye başlama sebebi, NodeJS’de bulunan ‘güvenlik’ açıklarıydı. Ve dediğine göre de bu sefer çok daha güvenli bir çalışma ortamı oluşturdu.

Aslında sadece bir kaç açıktan bahsedemeyiz, şöyle ki Ryan Dhal 2018’de NodeJS hakkında bir söyleşide en büyük 10 pişmanlığını sıralıyor:

Ryan, konuşmasında node_module sistemi ve asla değişmeyecek diğer eski API’larla ilgili endişeleri olduğunu belirtti. NodeJS’nin yayınlanmasından bu yana JavaScript’in çok değiştiğini ve NodeJS’nin daha iyi bir sürümünü yapmanın bir yolunu gördüğünü söyledi. Tarayıcı ve sunucu ortamıyla uyumlu olmasını istedi. Güvenlik de odaklanmak istediği en önemli şeylerdendi.

Ve iki yıl sonraya tarih belirlendi: 13 Mayıs. Back-End için yepyeni bir JavaScript çalışma ortamı, ancak C ++ ile yazmak yerine Rust’da yazılmış.

DenoJS Özellikleri

1. Artık async işlem yok.

const data = await fetch('api/data');

2. İçe aktarma ve URL’ler

Artık paketlerinizi NPM olarak yüklemenize gerek yok. GoLang gibi URL’lerden de içe aktarabilirsiniz.

import stuff from 'https://package/url'

3. Dahili TypeScript

TypeScript kurmanıza gerek yok. Her şey yerleşik. Sadece kodunuzu yazmaya başlayın!

4. Varsayılan Olarak Güvenli

Deno, dosyalara, ağa ve çevreye erişimi kısıtlamıştır. Bu, hemen her şeye erişimi olan NodeJS’ye göre büyük bir farktır.

5. Web ile uyumlu

Deno’nun API ve web ile uyumlu olması amaçlanmıştır.

Artık NPM veya node_modules klasörü yok.

Kesinlikle Node ve Deno’nun en tartışmasız en büyük farklılıklarından biri bu. DenoJS, modül klasöründen ve NPM’dem tamamen kurtulmaya karar verdi.

Peki, DenoJS’ye modülleri nasıl çağıracağız?

import * as log from "https://deno.land/std/log/mod.ts";

Artık yerleşik modüllere sahip olmanıza gerek yok, ancak kontrol sahibi olmadığınız 3. taraf kaynaklardan modülleri içe aktarmak, sizi saldırılara açıkta bırakmak için çok dikkat edilmesi gereken bir şey, dikkat etmelisiniz.

Peki, DenoJS NodeJS’nin yerini alacak mı?

Aslında dürüst olmak gerekirse alamayacak. Bazı NodeJS geliştiricileri, Veriyon 0.10 civarında olduğu günlerde NodeJS’yi kullanmaya başladı ve projeleri. Biraz utopik gelebilir ama gerçek bu, çünkü etrafta NodeJS alternatifi yoktu. Tüm bu geçen zaman boyunca, Node (ve JavaScript) endüstrinin gereksinimlerini karşılamak için gelişti. Mükemmel mi? Tabii ki hayır, zaten mükemmel olsa bu yazıyı yazmamızı gerektirecek bir şey piyasaya sürülmezdi.

Kısaca DenoJS:

  • DenoJS, Node.js’nin yaratıcısı Ryan Dahl tarafından oluşturuldu.
  • DenoJS, NodeJS’den daha güvenlidir. İzinsiz olarak dosyalara, ağa veya ortama erişemez.
  • DenoJS’de harici yapılandırmaya gerek duymadan yerleşik TypeScript vardır.
  • Harici paketler url’ler ile alınır (Go gibi)

Sırada ki dersimiz, bilgisayarımıza DenoJS’yi kurmak olacak. Okuduğunuz için teşekkürler.

DenoJS Dersleri – DenoJS Kurulumu


Diğer programlama dilleri derslerimiz:


Furkan Ege

Furkan Ege

Ben Furkan Ege.

Bir cevap yazın

DMCA.com Protection Status